Του Κίμωνα Λογοθέτη
Η εικόνα μιλά από μόνη της. Σε έναν κεντρικό δρόμο, σε ένα σημείο με κίνηση οχημάτων και πεζών, η διάβαση υπάρχει μόνο… θεωρητικά. Οι λευκές γραμμές έχουν σχεδόν εξαφανιστεί. Το οδόστρωμα έχει «καταπιεί» τη σήμανση και η προτεραιότητα του πεζού έχει μετατραπεί σε ζήτημα τύχης. Το ερώτημα είναι ανησυχητικό: γιατί οι διαβάσεις πεζών είναι αόρατες; Στον Δήμο Πεύκης – Λυκόβρυσης, οι διαβάσεις φαίνεται να αποτελούν είδος πολυτελείας. Σε πολλά σημεία του οδικού δικτύου οι διαγραμμίσεις έχουν σβήσει σχεδόν ολοκληρωτικά. Χαρακτηριστική περίπτωση η διάβαση πεζών στην οδό Δημοκρατίας, λίγο πριν τη διασταύρωση με τη Σοφοκλή Βενιζέλου. Εκεί, η φθορά είναι τέτοια που ο οδηγός δύσκολα αντιλαμβάνεται ότι πρόκειται για σημείο διέλευσης πεζών.
Αντίστοιχη εικόνα και στην οδό Χαλκίδος, όπου η σήμανση έχει ξεθωριάσει σε βαθμό που πρακτικά δεν υφίσταται. Το πρόβλημα δεν είναι αισθητικό. Είναι βαθιά ζήτημα ασφάλειας. Η διάβαση πεζών δεν είναι μια απλή γραμμή στο οδόστρωμα. Είναι μήνυμα προτεραιότητας, είναι εργαλείο πρόληψης ατυχημάτων, είναι στοιχειώδης ένδειξη σεβασμού προς τον πολίτη. Όταν η διαγράμμιση σβήνει, σβήνει μαζί της και η ορατότητα του πεζού στον δημόσιο χώρο. Σε μια εποχή που η οδική ασφάλεια αποτελεί διακηρυγμένη προτεραιότητα, η εικόνα αυτή δημιουργεί εύλογα ερωτήματα. Γίνονται τακτικές αυτοψίες στο οδικό δίκτυο; Υπάρχει πρόγραμμα συντήρησης και επαναδιαγράμμισης; Καταγράφονται οι φθορές; Υπάρχει τεχνική υπηρεσία που παρακολουθεί συστηματικά την κατάσταση των δρόμων;
Αν οι αυτοψίες δεν γίνονται, τότε πρόκειται για σοβαρή διοικητική αδυναμία. Αν γίνονται και τα προβλήματα παραμένουν, τότε τίθεται ζήτημα προτεραιοτήτων. Η ευθύνη σε κάθε περίπτωση είναι πολιτική. Ο δήμαρχος και η διοίκηση οφείλουν να δώσουν άμεση βαρύτητα στην ασφάλεια των πεζών. Δεν μπορεί η συντήρηση των διαβάσεων να παραπέμπεται στις καλένδες, όταν καθημερινά ηλικιωμένοι, παιδιά και εργαζόμενοι διασχίζουν δρόμους χωρίς σαφή σήμανση. Η κατάσταση στη Λυκόβρυση, αλλά και στην Πεύκη, δεν είναι καλύτερη. Η φθορά των διαγραμμίσεων είναι εκτεταμένη και ενδεικτική μιας γενικότερης εικόνας εγκατάλειψης του οδικού δικτύου.
Και όταν η πρόληψη απουσιάζει, το κόστος μεταφέρεται στον πολίτη – πολλές φορές με βαρύ τίμημα. Η αποκατάσταση των διαβάσεων δεν απαιτεί πολύπλοκες μελέτες ούτε πολυετείς διαδικασίες. Απαιτεί πολιτική βούληση, προγραμματισμό και στοιχειώδη διοικητική επάρκεια. Με ένα οργανωμένο πρόγραμμα τακτικής συντήρησης, με σύγχρονα υλικά υψηλής αντοχής και με συστηματικό έλεγχο, το πρόβλημα μπορεί να αντιμετωπιστεί άμεσα. Η τοπική αυτοδιοίκηση δεν κρίνεται μόνο από τα μεγάλα έργα και τις εντυπωσιακές αναπλάσεις.
Κρίνεται κυρίως από τα βασικά: από την ασφάλεια, την προσβασιμότητα, την καθημερινότητα του πολίτη. Όταν οι διαβάσεις γίνονται αόρατες, τότε αόρατη γίνεται και η προτεραιότητα στον άνθρωπο. Και αυτό δεν είναι απλώς μια τεχνική παράλειψη. Είναι μια εικόνα που δεν τιμά καμία δημοτική αρχή.
