Σε νέα βάση περνά η διαχείριση των αδέσποτων ζώων, καθώς με το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εσωτερικών που προωθείται προς ψήφιση, οι δήμοι αναλαμβάνουν ενισχυμένο ρόλο μέσα σε ένα ενιαίο διοικητικό πλαίσιο. Στόχος είναι ο καλύτερος συντονισμός, η σαφής κατανομή αρμοδιοτήτων και η ουσιαστικότερη εφαρμογή πολιτικών για την προστασία των ζώων συντροφιάς, μετά και τη μεταφορά του ΕΜΖΣ στο Υπουργείο Εσωτερικών.
Οι θεσμικές αλλαγές προβλέπουν μετατόπιση του κέντρου ευθύνης στο ΥΠΕΣ, επιδιώκοντας πιο αποτελεσματική διοικητική οργάνωση και στενότερη συνεργασία των δήμων. Στο ίδιο πλαίσιο, το Εθνικό Μητρώο Ζώων Συντροφιάς μεταφέρεται από το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης στο Υπουργείο Εσωτερικών και καθιερώνεται ρητά ως ενιαία ψηφιακή βάση δεδομένων.
Το αναβαθμισμένο ΕΜΖΣ θα περιλαμβάνει το μητρώο καταγραφής και παρακολούθησης ζώων συντροφιάς, το μητρώο φιλοζωικών σωματείων και οργανώσεων, το μητρώο καταφυγίων δημοτικών διαδημοτικών φιλοζωικών και ιδιωτών, το μητρώο επαγγελματιών και ερασιτεχνών εκτροφέων, την πανελλήνια πλατφόρμα υιοθεσίας αδέσποτων, υπομητρώο εθελοντικής αιμοδοσίας ζώων καθώς και αποθετήριο διαβατηρίων ζώων συντροφιάς.
Σε επίπεδο διοικητικής και επιχειρησιακής δομής, την ευθύνη εφαρμογής αναλαμβάνουν η Ειδική Γραμματεία για την Προστασία των Ζώων Συντροφιάς και το αρμόδιο Τμήμα Προστασίας Ζώων Συντροφιάς.
Παρά τις αλλαγές, προβληματισμό στους δήμους ενδέχεται να προκαλέσει το οικονομικό σκέλος. Από τα παράβολα που εγγράφονται στον προϋπολογισμό του Υπουργείου Εσωτερικών, προβλέπεται ότι το 55% θα κατευθύνεται στους δήμους για δράσεις ευζωίας αδέσποτων, ωστόσο οι αυξημένες υποχρεώσεις δημιουργούν ανησυχίες για την επάρκεια των πόρων.
Το νομοσχέδιο εισάγει και νέες δεσμεύσεις για τα επιχειρησιακά προγράμματα των δήμων, τα οποία πλέον θα πρέπει να περιλαμβάνουν συγκεκριμένες δράσεις όπως στειρώσεις αδέσποτων, ηλεκτρονική σήμανση και καταγραφή στο ΕΜΖΣ, κτηνιατρική φροντίδα, περισυλλογή και φιλοξενία σε καταφύγια ή μέσω αναδοχής, προώθηση υιοθεσιών και συστηματική παρακολούθηση των ζώων που επανεντάσσονται στο φυσικό τους περιβάλλον.
